En Soğuk Kıta Antarktika Hakkında İlk Defa Duyacağınız 21 Acayip Bilgi

Selen Masal 3 Kasım 2018

Dünya hakkında bilmediğimiz pek çok gizem var, bu gizemlerin pek çoğu tek bir kıtada toplanmış: En soğuk ve en uzak kıta Antarktika.

Yaşadığımız gezegen dünya hakkında hala bilmediğimiz pek çok şey var, hele ki konu dünyanın ulaşılması en zor ve iklimi en sert köşesi olunca gizem iyice artıyor. Buzullarla kaplı, ücra, ıssız çöllerle kaplı bu kara parçası pek çok bilinmeze ev sahipliği yapıyor. Antarktika o kadar büyük bir kıta ki bilim insanları kıtanın gizemlerini ve saklı hazinelerini araştırma konusunda henüz emekleme evresindeler.

Biacaip olarak sizin için Antarktika’ya dair bazı gerçekleri bir araya getirdik. Dünyanın bu en ücra ve sert köşesine dair öğrendikleriniz sizi bir hayli şaşırtacak.

1. Tinder üzerinden, Antarktika’da kendine uygun bir eşleşme bulan tek kişi Amerikalı bir bilim insanıdır.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Bir aralık gecesi, yalnızlıktan sıkılan Amerikalı bilim insanı Tinder uygulamasını açarak kendine uygun bir eşleşme bulurum umuduyla dolaşıyor. İlk başta haliyle o bölgede eşleşebileceği hiç kimse çıkmıyor, sonra Tinder bir kişi buluyor ve arkadaşımız hemen beğeniyor. Ne şans ki kendisine helikopter ile 45 dakika uzaklıktaki araştırmacı kadın da aynısını yapınca dünyanın bu en uzak köşesinde bir araya geliyorlar.

2. Dünyanın en eski spermi Antarktika’da bulunmuştur.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Bu sperm fosili 2015 yılında İsveçli bilim insanları tarafından bulunmuştur ve tam 50 milyon yaşındadır. Yalnız bu sperm bir solucana ait onu da ekleyelim.

3. Antarktika’da tam 2 milyon yıldır yağmur veya kar yağmayan yerler vardır.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Antarktika’nın %1’inde hiç buz bulunmaz, bu tür alanlara kuru vadiler adı verilir. Bu araziler en sert iklime sahip çöller olarak bilinir ve buralara 2 milyon yıldır kar veya yağmur yağmadığı tahmin edilmektedir.

4. Antarktika’da dünyanın başka herhangi bir bölgesinden çok daha fazla meteor bulunmuştur.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Bilim insanlarına göre meteorların dünya üzerinde herhangi bir bölgeye düşmesi ihtimali eşittir. Ancak o bölgelerdeki iklim koşulları, nem, oksijen, vb. faktörler meteorların aşınmasına yol açar. Antarktika gibi kuru bir iklime sahip kıtada ise bu aşınma neredeyse yok gibidir. Bu sebeple daha fazla meteor günümüze kadar bozulmadan gelebilmiştir.

5. Antarktika’da doğan ilk insan Emilio Marcos Palma’dır.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Babası, Esperanza Araştırma Merkezi’nde görevli bir Arjantinli asker olan Emilio 1978 yılında Antarktika’da dünyaya gelmiş ve bu kıtada doğan ilk insan olmuştur. Daha sonra kıtada 10’dan fazla insan daha dünyaya gelmiştir, ancak ilk olma unvanı Emilio’ya aittir.

Advertisements
adsense
Advertisements
adsense

6. Antarktika’da “Kan Şelalesi” adı verilen bir şelale vardır.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Elbette gerçek kandan bahsetmiyoruz. 5 milyon yıl önce deniz seviyesi yükseldiğinde Antarktika’yı sel bastı ve tuzlu su gölleri oluştu. Üzerinden milyonlarca yıl geçince bu göllerin üzerinde buzullar oluştu. Dondukça bu göller daha tuzlu bir hale geldi, bugün bu sular deniz suyuna göre 3 kat daha tuzlu ve bu sayede de donmuyorlar. Demir içerikleri yüzünden kırmızı renkte görülen bu donmamış tuzlu yer altı suları kan şelaleleri oluşturuyor.

7. Dünyadaki temiz suyun %70’i Antarktika’da bulunuyor.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Dünyadaki buz kütlesinin %90’ı, temiz suyun %70’i Antarktika’dadır. Eğer Antarktika’daki tüm buzullar erise dünyadaki deniz seviyesi yaklaşık 61 metre yükselir.

8. Antarktika’daki ortalama buz örtüsü kalınlığı 1.5 kilometredir.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Her ne kadar buz örtüsünün kalınlığı bölgeden bölgeye değişse ve bazı bölgelerde (Kuru Vadiler) hiç buz olmasa da ortalama buz örtüsü kalınlığı 1.5 kilometredir.

9. Antarktika’da kaydedilen en yüksek sıcaklık 17.5 derecedir.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Bu sıcaklık, 2015 yılında Arjantin Esperanza Araştırma Üssü’nde kaydedilmiştir. Ana karanın dışında, Signy Adası’nda 1992 yılında 19.5 derece de görülmüştür.

10. Kayda geçen en büyük buz dağı, Jamaika Adası’ndan daha büyüktür.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Antarktika’da kaydedilen en büyük buz dağı B-15’in uzunluğu 295 kilometre ve genişliği 37 kilometredir. 11 bin kilometrekarelik bu buz dağı Jamaika’dan daha büyüktür. Ancak 2000 yılında parçalanmış ve denize sürüklenmiştir.

11. Antarktika’da sivillerin yaşadığı iki kasaba bulunmaktadır.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Bu kasabalardan büyük olan Villa Las Estrellas (Yıldızlar Kasabası), Şili’nin bölgede var olmasını isteyen Pinochet tarafından 1984 yılında kurulmuştur. Bugün bu kasaba bir araştırma üssüdür ve içinde okul, hastane, otel, postane, internet erişimi ve hatta TV bile bulunmaktadır, kasabada cep telefonu ile konuşmak mümkündür. Diğer kasaba ise Esperanza Üssü’dür ve Arjantin araştırma istasyonu olarak hizmet vermektedir. Kış aylarında 55 kişinin yaşadığı kasabada 10 aile ve 2 öğretmen bulunmaktadır. 1953 yılında kurulan kasabada 1978 yılında Antarktika’daki ilk doğum gerçekleşmiştir.

Advertisements
Advertisements

12. Antarktika bir zamanlar tropik bir kıtaydı ve CO2 emisyonları sebebiyle yine bu hale gelebilir.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
İnanması güç olabilir ama Antarktika bir zamanlar üzerinde memelilerin yaşadığı, yemyeşil tropikal bir cennetti. Çok da eski olmayan bir geçmişte kıta soğuyarak bugünkü haline geldi. Bundan yaklaşık 52 milyon yıl önce, dünyadaki CO2 seviyesi bugünkünün iki katıydı ve o zamanlar kıta tropikal bir bölgeydi. Küresel ısınma bu hızla devam ederse yakın gelecekte kıtanın tekrar o eski haline dönmesi kimseyi şaşırtmasın. Bunun için birkaç yüz yıl geçmesi yeterli olacak gibi görünüyor.

13. Dünyada kaydedilen en düşük sıcaklık Antarktika’da kaydedilmiştir ve -98 derecedir.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
2013 yılında, kış ayında bir kutup gecesinde dünyanın en düşük sıcaklığı Antarktika’da kaydedilmiştir: -98 derece.

14. Antarktika ve birkaç uzak ada, dünyada karıncaların koloni kurmadığı tek bölgelerdir.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Dünyanın her köşesinde karınca kolonileri görmek mümkünken Antarktika’da ve bazı arktik adalarda karınca bulunmamaktadır.

15. Kıtada rüzgarın hızı 320 km /saate ulaşabilmektedir.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Antarktika dünyanın en rüzgarlı bölgesidir. Bu rüzgarların oluşumunda soğuk havanın ve kıtanın şeklinin etkisi büyüktür. Kıtada 1972 yılında kaydedilen en güçlü rüzgarın hızı saatte 320 kilometreye ulaşmıştı.

16. Antarktika yılan ve sürüngenlerin bulunmadığı tek kıtadır.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Balinalar, fok balıkları, penguenler ve kuşlar gibi bir vahşi yaşamı olsa da Antarktika’da yılan ve sürüngen yoktur.

17. Buz örtüsünün altında 300’den fazla büyük göl bulunmaktadır.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Günümüzde kıtanın buz örtüsünün altında 300’den fazla büyük göl tespit edilmiştir. Jeotermal ısıdan ve basınçtan dolayı bu göller donmamış haldedir.

18. Antarktika’da köpeklerin kızak çekmesi 1994 yılında yasaklanmıştır.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
1911 yılında, Güney Kutbu kaşifi Roald Amundsen’in eşyalarını ve erzaklarını köpeklerin çektiği kızaklar taşımıştı. O günden sonra yıllar boyunca köpekler kızak çekmek için kullanıldı. Ancak 1993 yılında Antarktika fok balıklarına köpek hastalığı bulaştıracakları veya bölgedeki vahşi yaşamı tehdit edecekleri gerekçesiyle köpekli kızaklar yasaklandı.

19. Antarktika’da zaman dilimi yoktur.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Kıtanın büyük kısmında insan yaşamadığı için kıta zaman dilimlerine ayrılmamıştır. Araştırma merkezlerinde bulunan insanlar ya kendi ülkelerinin zaman dilimini ya da en yakındaki yerleşim biriminin zaman dilimini kullanmaktadırlar.

20. Antarktika’da kutup ayısı yoktur.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Her ne kadar Antarktika’da bir kutup olsa da kutup ayıları sadece Kuzey Kutbunda yaşamaktadır. Antarktika’da kutup ayısı yoktur.

Advertisements
Advertisements
adsense

21. İklim değişiklikleri sebebiyle son 25 yılda Antarktika’da 3 trilyon ton buz erimiştir.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
Son 25 yıl içerisinde Antarktika’daki buz kütlesi 3 trilyon ton azalmıştır, ne yazık ki bu kayıp son 5 yılda hızlanmıştır.

Bonus – Antarktika’da bir adet ATM bulunmaktadır.

Dünyanın En Soğuk En Rüzgarlı En Kuru Kıtası Hakkında 21 Acayip Bilgi
1998 yılında, Wells Fargo bankası, kıtanın en büyük üssü olan McMurdo İstasyonuna ATM yerleştirmiştir. Yeni Zelanda bölgesine yakın olan ATM yalnızca dolar olarak ödeme yapmaktadır.


Bunlar da ilginizi çekebilir