Patlayan Kafa Sendromu: Bu Garip Durumun Arkasında Yatan Nedenler Nelerdir?

Emre Acar 21 Aralık 2021

Patlayan kafa sendromu (EHS), dünya üzerinde 15 milyondan fazla insanı etkileyen, az anlaşılan bir tıbbi durumdur.

Patlayan kafa sendromu dünyasına hoş geldiniz. Hayır, bu kafanızın patlayıp milyonlarca kanlı parçaya ayrılmadan önce şişip genişlemesiyle ilgili bir durum değil.

EHS olarak da bilinen patlayan kafa sendromu, tuhaf görünebilecek gerçek bir psikolojik bozukluktur – ancak düşündüğünüzden daha yaygındır.

EHS’yi deneyimleyen kişilerin kesin sayısı bilinmemekle birlikte, uzmanlar bunun dünya nüfusunun yüzde 10 ila 15’ini etkileyebileceğini tahmin ediyor. Bu, yalnızca Amerika Birleşik Devletleri’nde 30 ila 50 milyon arasında insanın bu hastalıktan mustarip olabileceği anlamına gelir.

Patlayan Kafa Sendromu Nedir?

Patlayan Kafa Sendromu

Amerikan Uyku Derneği, EHS’yi, bir kişi uykuya dalarken veya uyanmaya başladığında, genellikle patlama, bomba, silah sesi, patlama veya zil sesi gibi yüksek seslerin algılanması olarak tanımlar.

Sesler sadece birkaç saniye sürer, ancak EHS’si olan herhangi biri size bunun oldukça sarsıcı olduğunu ve iyi bir gece uykusunda aradığınız şeyin bu olmadığını söyleyecektir.

Deneyim kişiden kişiye değişir. Bazıları için, EHS, başladığı gibi hızla kaybolan bir ses patlamasıyla sonuçlanan bir şiddeti gittikçe artan gürültü içerir. Diğerleri için, gürültüye ürkütücü bir ışık parlaması eşlik eder – görsel ve işitsel deneyimi bir yıldırım çarpmasından farksız şeklinde tanımlıyorlar.

Bazıları, işitsel halüsinasyon başlamadan hemen önce, hafif bir elektrik çarpması veya ani sıcaklık gibi karıncalanma hisleri de rapor ediyor.

İnsanların bir kısmında sese, beş saniyelik bir baş ağrısı gibi ani bir ağrı da eşlik ediyor. Ancak çoğu için bu deneyim fiziksel olarak acısızdır; beyin gerçekte orada olmayan bir sesi veya ışığı algılar.

EHS’ye yalnızca ara sıra, belki de birkaç ayda bir maruz kalanlar için, yaşadıkları deneyim alışılmamıştan hafif derecede rahatsız ediciye kadar değişen bir aralıkta olabilir. Ancak kendilerini tekrarlayan ataklar geçirenler için EHS gülünecek bir konu değildir. Korkutucu ve kafa karıştırıcıdır ve uyku düzeni ve alışkanlıkları üzerinde zararlı bir etkisi olabilir.

Patlayan Kafa Sendromunun Nedenleri Nelerdir?

Patlayan Kafa Sendromu - 1

EHS’yi deneyimleyen birçok kişiye teşhis konulamıyor – durumla ilgili bilgi eksikliği göz önüne alındığında bu şaşırtıcı değil.

Araştırmacılar, kadınların erkeklerden biraz daha fazla bu rahatsızlıktan mustarip olduğunu biliyorlar ve patlayan kafa sendromu genellikle 50 yaşından sonra ortaya çıkıyor, ancak bu bir kural değil; EHS’yi deneyimleyen çocuklar da literatüre girmiştir.

Bunun ötesinde, EHS hakkında pek çok şey bir sır olarak kalıyor. Doktorlar hala insanların kafasındaki bu “patlamalara” neyin sebep olduğunu bilmiyorlar. Bilim adamları, EHS’nin, beynin sesleri algılamaktan sorumlu kısmı olan temporal lobdaki küçük nöbetlerden gelebileceğini öne sürüyorlar.

Patlayan Kafa Sendromu - 2

Bazıları bu bozukluğun orta kulağın bileşenleri arasındaki kaymalardan kaynaklandığını öne sürerken, diğer araştırmacılar beyin sapındaki arızalardan veya sinir sistemindeki anormal kalsiyum döngüsünden şüpheleniyor.

Komplo teorisyenleri tarafından sürdürülen tuhaf bir fikir, EHS’nin enerji silahlarını içeren bir hükümet deneyinin parçası olduğudur. (Bilimin bu konuda henüz kesin bir cevabı olmasa da muhtemelen bu seçenek pek mümkün gibi görünmüyor.)

Advertisements

Patlayan Kafa Sendromu ve Diğer Uyku Bozukluklarıyla Bağlantısı

Patlayan Kafa Sendromu - 4

EHS ile ilgili en ilginç araştırmalardan bazıları, duruma diğer uyku bozukluklarının merceğinden baktı.

Bazıları EHS’nin, insanların aniden uyanmalarına ve kendilerini birkaç dakika hareket edemeyecek halde bulmalarına neden olan izole uyku felci ile ilgili olabileceğinden şüpheleniyor. İzole uyku felci olan kişilerde patlayan kafa sendromunun genel oranı, sıradan popülasyonun iki veya üç katı düzeyinde seyrediyor.

Stres, kaygı ve aşırı yorgunluk atakları daha sık tetikliyor gibi göründüğünden, bazı doktorlar beynin uykuya geçerken nasıl kapandığı ile ilgili sorunlara dikkat çekiyor. Beyin uyku sırasında doğal olarak görme ve işitme duyularını kapatır, ancak EHS vakalarında bu devreleri düzgün bir şekilde kapatamıyor olabilir.

Uykuya dalan pek çok kişinin yaşadığı hipnogojik sarsıntıda olan da budur. “Hipnagojik” uykudan hemen önceki durumu ifade eder ve hipnogojik sarsıntı, tam uykuya dalmak üzereyken sizi uyandıran istemsiz kas spazmı veya seğirmesidir.

Bazıları için buna düşme hissi – veya bazen EHS deneyimi olan insanlar gibi parlak ışıklar ve yüksek sesler gibi işitsel ve görsel halüsinasyonlar eşlik eder.

Bu durum, bazılarının EHS’nin, vücudun uyanıklıktan uykuya geçişi sırasında nöronların yanlış ateşlenmesinin sonucu olduğu sonucuna varmasına neden oldu.

Bazı evrimci bilim adamları, bir zamanlar bir nöral ateşleme alarm sisteminin evrimsel bir avantajı olabileceğini öne sürdüler. İnsan primat ataları hayatlarının çoğunu ağaçlarda geçirmiş olmalıydı ve özellikle stresli bir canlıda kasların gevşemesi beyne, vücudunun tehlikeli bir noktada uykuya dalmak üzere olduğu sinyalini verebilirdi.

EHS’niz Varsa Nasıl İyi Bir Gece Uykusu Alabilirsiniz?

Patlayan Kafa Sendromu - 3

EHS’niz olabileceğini mi düşünüyorsunuz? Ataklarınız seyrek ise, doktorunuz size en iyisini yapmanızı tavsiye edebilir; bozukluğun yerleşik bir tedavisi yoktur. EHS’si olan çoğu insan ilaç veya tedaviye ihtiyaç duymaz.

Ancak, EHS nedeniyle uyumakta güçlük çeken şanssız insanlardan biri olduğunuzu fark ederseniz, bir uyku günlüğü tutun, böylece ataklarınızın sıklığını rapor edebilir veya bir uyku çalışması hakkında doktorunuza danışabilirsiniz.

Mevcut ilaçlarınıza daha yakından bakabilir veya beynin kimyasını hafifçe değiştiren bir trisiklik antidepresan reçete edebilir – EHS’li bazı insanların yararlı bulduğu bir ilaç. Kalsiyum kanal blokerlerinin de erken çalışmalarda etkili olduğu kanıtlanmıştır.

Ruh halinizi veya beyninizi değiştiren ilaçları denemekte tereddüt ediyorsanız, bozukluğu şiddetlendirebilecek stresi hedef alan gevşeme egzersizlerini deneyin. Düzenli bir uyku rutini, yatmadan önce meditasyon ve yoga yapmak, EHS’li bazı insanlara ataklarının sıklığını yönetmesine yardımcı oluyor.

Ve en iyi haber, birçokları için EHS’nin kendi kendine kaybolmasıdır. Yani iyi bir gece uykusu sandığınızdan daha yakın olabilir.

Advertisements

İlginizi çekebilecek diğer içerikler


Bunlar da ilginizi çekebilir